Cilt Lekeleri
Cilt Lekeleri

Çoğu zaman zararsız olan cilt lekeleri, görünüş açısından çoğu kişiyi rahatsız eder. Birden çok çeşit cilt lekesi vardır ve tedavi yöntemleri de çeşitlidir. Öncelikle cilt lekelerinin genel sebeplerine göz atalım.

Cilt Lekeleri Nasıl ve Neden Oluşurlar?

Cilt lekerlerinin başlıca sebebi, cilde renk veren melanin pigmentinin bir bölgede yoğun olarak toplanmasıdır. Gruplar haline toplanan bu malenin pigmentleri ciltte kahverengi lekeler, benler, çiller ve çeşitli cilt lekeleri oluştururlar.

Cilt lekelerinin nasıl oluştuğunu öğrendik. Peki melanin pigmenti neden belli bölgelerde yoğun olarak toplanıyor? Bu durumun en önemli sebebi güneş ışınlarıdır.

Bilindiği gibi güneş, göz ile görünmeyen ultraviyole ışınları yayar. Ozon tabakamız bu ışınlardan UVC tipi ışınları engeller. Fakat UVA ve UVB tipi ışınları engelleyemez ve bu ışınlar direkt olarak cildimiz ile temas eder. Cilt ile temas eden bu ışınlar o bölgede melanin pigmentini arttırırlar ve cilt lekelenmelerine neden olurlar.

Zararlı güneş ışınlarının dışında cilt lekelerinin oluşma nedenleri arasında, hamilelik gibi hormonal değişimler, sivilce ve akne gibi yaralar, kortizon içerikli ilaçlar, genetik faktörler, yaşlanma, doğuştan gelen lekeler, vitiligo gibi hastalıklar sayılabilir.

Yukarıda belirttiğimiz gibi cilt lekeleri farklı farklıdır ve muhtemelen tedavi süreçleri de farklı olacaktır. Kısaca en temel leke türlerini inceleyelim.

Cilt Lekesi Türleri Nelerdir?

Cilt lekelerinin çok fazla türü vardır. Halk arasında yaygın olan türlerin dışında daha az rastlanan veya sadece dünyanın belli bölgelerinde ortaya çıkan cilt lekeleri mevcuttur. Bu bölümde en sık karşılaşılan cilt lekelerinden bahsedeceğiz. Yazının sonunda ise daha tıbbi ve ender rastlanan cilt lekeleri hakkında bilgi verilecektir.

1.) Ciltte Oluşan Güneş Lekeleri

Ciltte Oluşan Güneş Lekeleri

Güneş lekeleri, koruyucu krem kullanılmadığı zamanlarda genellikle alın, yanak, burun, çene, boyun, ve kollar gibi zararlı güneş ışınlarına direkt maruz kalan bölgelerde oluşan cilt lekeleridir. Güneş lekelerinin sebebi güneş ışınları olduğundan dolayı yaz aylarında daha sık görülür.

2.) Ciltte Oluşan Çiller

Ciltte Oluşan Çiller

Çiller, güneş ışınlarının direkt temas ettiği ciltlerde çok sayıda ortaya çıkan, düzensiz cilt lekeleridir. Bu tür cilt lekeleri genellikle sarışın, kızıl ve açık renk ciltli kişilerde daha sık görülür. Yaz aylarında artan çiller, kış aylarında daha az görülür.

3.) Ciltte Oluşan Kahverengi Lekeler

Ciltte Oluşan Kahverengi Lekeler
Ciltte Oluşan Kahverengi Lekeler

Ciltte oluşan kahverengi lekeler genellikle yaş lekeleri olarak adlandırılırlar. Yüz bölgesinde göz, yanak ve dudak çevresinde ve ellerin üst bölümlerinde sık görülürler. Boyları 5 – 20 mm arasında değişen kahverengi cilt lekeleri çoğu zaman iyi huyludur. Fakat bazen karaciğer sorunları sebebiyle oluşmuş olabilirler. Bu yüzden takip etmek gerekir.

4.) Ciltte Oluşan Doğum Lekeleri

Ciltte Oluşan Doğum Lekeleri
Ciltte Oluşan Doğum Lekeleri

Doğum lekeleri adından da anlaşılacağı gibi doğumda oluşan genelikle kırmızı renkli cilt lekeleridir. Doğum lekelerinin sebebi derimizdeki anormal kan damarlarıdır. Bu damarların aktiviteleri sonuncunda doğum sırasında lekeler oluşur ve bazıları kalıcı lekelerdir.

5.) Ciltte Oluşan Sivilce Lekeleri

Ciltte Oluşan Sivilce Lekeleri
Ciltte Oluşan Sivilce Lekeleri

Ölü hücre ve kirlerin cilt yüzeyindeki gözenekleri tıkaması sonucunda oluşan sivilceler ergenlik dönemi başta olmak üzere hayatın her döneminde etkili olabilmektedir. Ciltte çıkan sivilcelerle oynanması, sivilcelerin sıkılarak geçirilmeye çalışılması sivilcelerin daha çok yayılmasına ve ciltte leke kalmasına sebep olmaktadır.

Genel olarak cilt leke türlerini sıraladıktan sonra cilt lekelerinin nasıl geçeceği hakkında kısa bilgiler verelim.

Cilt Lekeleri Nasıl Geçer?

Cilt lekelerine çözüm genel olarak üç farklı yöntem ile sağlanabilir. Bunlar doğal leke giderici maskeler, leke giderici krem gibi kozmetik ürünleri ve cerrahi yöntemlerdir.

Leke giderici maskeler için yemek.com tariflerine göz atalım.

Ciltteki Çil Lekeleri Nasıl Geçer?

Ciltteki Çil Lekeleri Nasıl Geçer
Ciltteki Çil Lekeleri Nasıl Geçer

Yeni oluşan veya oluşmaya başlayan cilt lekeleri üzerinde, doğru malzemelerle düzenli şekilde uygulanan peeling’ler etkilidir. En doğru malzeme ise limon ve bal. Önce peeling’i, daha sonra maskeyi uygulayın. Fakat gündüz değil akşamları. Çünkü turunçgil ailesinin diğer üyeleri gibi limon da cildi güneşe karşı daha hassas yapar ve hatta cildinizde bu meyvelerin kalıntısıyla güneşe çıktığınızda leke oluşumu kolaylaştırır.

Gece uyguladığınızda ise aksi yönde etkili olur. 1 yemek kaşığı şeker, 1 yemek kaşığı içme suyu ile yarım limon suyunu karıştırın ve temiz cildinize masaj yaparak sürün. 5 dakika sonra yıkayın. Ardından 1 yemek kaşığı bal ile yarım limon suyunu karıştırın ve pamuk yardımıyla cildinize sürün. 20 dakika kadar bekledikten sonra yıkayın.

Ciltteki Sivilce Lekeleri Nasıl Geçer?

Ciltteki Sivilce Lekeleri Nasıl Geçer
Ciltteki Sivilce Lekeleri Nasıl Geçer

Hint mutfağının demirbaşı diyebileceğimiz bu baharatı tüketmek bin bir derde deva. Maskesi ise antibakteriyel olduğundan sivilce ve akneleri kurutuyor, düzenli uyguladığında hem onların izlerini hem de lekeleri azaltıyor. Zerdeçal maskesini pek çok farklı malzeme seçeneğiyle yapabilirsiniz. 1 yemek kaşığı toz zerdeçala, macun kıvamını alana kadar şu malzemelerden 1 veya en fazla iki tanesini ekleyin: Hindistan cevizi yağı, süt, limon suyu, bal veya yoğurt. Maskeyi temizlediğiniz cilde hafifçe masaj yaparak sürün. 20-30 dakika beklettikten sonra önce ılık sonra soğuk suyla yıkayın.

Ciltteki Kahverengi Lekeler Nasıl Geçer?

Ciltteki Kahverengi Lekeler Nasıl Geçer
Ciltteki Kahverengi Lekeler Nasıl Geçer

Cilt tipiniz ne olursa olsun her gün yatmadan önce kullanabileceğiniz bu toniğin, zamanla lekelerin renginde bir açılma yarattığını gözlemleyebilirsiniz. Uygun bir şişeye yarı yarıya elma sirkesi ve içme suyu ekleyin. Temizlediğiniz cildinize pamuk yardımıyla masaj yaparak sürün. Pamuğa birkaç damla taze limon suyu da sıkabilirsiniz, bu toniğin etkisini artıracaktır. Toniği uyguladıktan sonra yüzünüzü yıkamadan uyuyun. Sabah mutlaka yüzünüzü yeniden temizleyin. Çünkü güneşe çıkmadan önce cildinizi bu malzemelerden arındırmanız gerekiyor.

Ciltteki Doğum Lekeleri Nasıl Geçer?

Ciltteki Doğum Lekeleri Nasıl Geçer?
Ciltteki Doğum Lekeleri Nasıl Geçer?

Lif ve vitaminler açısından zengin bir içeriğe sahip olan yulafı tüketmek, özellikle kilo vermek isteyenler için çok iyi bir seçenek. Ayrıca cilde tatbik edildiğinde rengini açma özelliğine de sahip. Pirinç suyunu ise Asyalı kadınlar cilt renklerini açmak için geleneksel olarak yüzyıllardır kullanmakta. 1 avuç pirinci 1 su bardağı içme suyu içinde 20 dakika kadar bırakın. Süre sonunda bardağı bir çay kaşığıyla iyice karıştırın ve bu suyu süzün. Süzdüğünüz suya macun kıvamını alana kadar yulaf unu ve 1 yumurta akı ekleyin. Temizlediğiniz cildinize masaj yaparak yayın, iyice kuruyana kadar 20-30 dakika bekleyip yıkayın.

Ciltteki Güneş Lekeleri Nasıl Geçer?

Ciltteki Güneş Lekeleri Nasıl Geçer?
Ciltteki Güneş Lekeleri Nasıl Geçer?

Aloe veranın faydalarından bahsederken cilt hücrelerini yenileyici özelliğinden evvelce bahsetmiştik. Bu jeli, tek başına maske olarak uygulayabilirsiniz. Ayrıca şu ek malzemelerle daha işe yarar hale de getirebilirsiniz:

– 1 yemek kaşığı Aloe vera jeli

– 1 ampul E vitamini

– 1 tatlı kaşığı Hindistan cevizi yağı veya sütü

Hepsini karıştırıp parmaklarınız veya bir parça pamuk yardımıyla temizlediğiniz cildinize sürün, 20-30 dakika beklettikten sonra yıkayın.

Yüzdeki Lekeler Nasıl Geçer?

Yüzdeki Lekeler Nasıl Geçer?
Yüzdeki Lekeler Nasıl Geçer?

Sandal ağacı yağı, cilt için çok iyi bir besleyici maddedir ve cilt lekelerini hafifletmenin yanış sıra kırışıkların görünümünü azaltıcı etkisi de vardır. Hint yağı ve Hindistan cevizi yağı, cildi yumuşatır ve lekelerin açılmasında etkilidirler. Bu üç yağı, yarı yarıya ölçüsünde (örneğin 1’er yemek kaşığı) karıştırın. Avuçlarınızda ısıtarak parmaklarınızla yüzünüze hafifçe masaj yaparak iyice yedirin. Pamuklu bir bezi veya büyükçe bir pamuk parçasını kaynar su dolu kaba batırıp çıkarın ve sıkın, ardından bununla yüzünüzdeki yağı temizleyin. Bu yöntemi günün her saati, öncesinde cildinizi temizlemeye gerek olmaksızın ve haftanın her günü uygulayabilirsiniz. Cildiniz kuru veya kuruya dönük normal ise ekstra nemlendirici kullanmanıza gerek yoktur. Zira ciltte kalan yağ, bu işlevi görecektir.

Tüm Cilt Lekesi Tipleri

Son olarak cilt leke türleri incelemesinde sozcu.com.tr sitesinde yer alan detaylı bilgilere göz atalım.

Melazma Cilt Lekeleri

Bazen kloazma olarak da adlandırılan melazma, genellikle yüzde kahverengi lekelerin görüldüğü bir durumdur. Genellikle hormonal değişikliklerle tetiklenirler ve sıklıkla bu nedenle hamile kadınlarda görülürler. Bazen insanlar melazmaya “hamilelik maskesi” derler. Melazma ayrıca kontraseptifler, hormon replasman tedavisi ve aşırı güneşe maruz kalmaktan da kaynaklanabilir. Kadınlarda daha yaygın olmasına rağmen, erkekler de melazma görülebilir. Ciltte artan melanin miktarı epidermiste (cildin üst tabakası), dermiste (cildin orta tabakası) veya her ikisinin bir kombinasyonu bu duruma neden olabilir. Melazma tehlikeli bir durum değildir, ama şüphesiz ki yaşam kalitesini etkileyebilir. Neyse ki, en yaygın olanı, bileşen hidrokinon ile bir parlatıcı krem kullanmak suretiyle tedavi edilebilirler.

Doğum lekeleri

Doğum lekeleri, normalde doğumda bulunan cildimizdeki renkli lekelerdir. Bazen bu lekeler kırmızı renkte olabilir. Bu durumdaki lekeler, genellikle “vasküler doğum lekesi” dir. Doğum lekeleri derideki anormal kan damarlarından kaynaklanır. Diğer ana doğum lekesi türüne “pigmentli doğum lekesi” denir. Bu tür doğum lekesi doğumda bulunur ve genellikle kahverengi, siyah veya mavimsi gri renklidir. Doğum lekeleri genellikle sağlığı etkileyen riskler taşımazlar, ancak çocuğun gözünün yakınında ya da kozmetik bakımdan endişe duyulacak sorunlu bölgelerde bulunurlarsa, çıkarılabilirler.

Hemanjiyomlar

Kan damarlarının kümelenmesiyle oluşan iyi huylu lekelerdir. Genellikle deride veya bazen iç organlarda, özellikle karaciğerde görünürler. Normalde doğumda bulunurlar ve nadiren semptomlara neden olurlar. Hemanjiyomlar genellikle doğum lekelerine benzerler ve kırmızı, kırmızı-mavi ila somon rengine kadar değişik renklerde olabilirler. Birçok hemanjiyom türü, çocuk 10 yaşına gelene kadar kaybolabilir, diğer lezyonlar veya yaralarla oluşan lekeler, jel gibi ilaçlarla ya da cerrahi yöntemlerle tedavi edilirler.

Seboreik Dermatit

Kırmızı, kaşıntılı ve pullu döküntülerin tipik olarak kafa derisi üzerinde ve aynı zamanda vücudun diğer bölgelerinde geliştiği bir cilt rahatsızlığıdır. Genellikle psoriazis, egzama veya alerjik reaksiyondan kaynaklanan döküntülere benzemektedir. Kızarıklık bulaşıcı değildir, ancak genellikle uzun süreli bir durumdur. Semptomlar kepek, yağlı ve pullu cilt, kırmızı deri veya kabuklanma ve bazen kaşıntı veya batma içerebilir. Kesin neden bilinmemektedir ancak ilaç, krem, şampuan ve merhem ile veya antifungal ilaçlar veya bağışıklık sistemini etkileyen ilaçlar ile tedavi edilebilir.

Vitiligo

Derinin beyaz lekeler oluşturduğu bir hastalıktır. Melanosit hücreleri melanin üretmeyi bıraktığında ya da işlevlerini kaybettiklerinde ortaya çıkar. Durumun nedenleri belirsizdir, ancak otoimmün bir hastalık olduğu düşünülmektedir. Her yaşta ve vücudun herhangi bir yerinde görülebilir. Bazen beyaz yamalar vücudun her tarafına yayılır ve ilerleyen zamanlarda aynı büyüklükte kalırlar. Vitiligo genellikle, zamanla daha büyük bir yamaya dönüşür ya da deri üzerinde küçük soluk bir nokta olarak görülür. Vitiligo genellikle zararsızdır ve bulaşıcı değildir, ancak kozmetik görünümü, vitiligodan muzdarip olan kişilerde duygusal ve psikolojik sıkıntıya neden olabilir. Kortikosteroid kremler, depigmentasyon tedavileri ve UVA ve UVB fototerapi dahil olmak üzere vitiligo görünümünü azaltmaya yardımcı olabilecek çeşitli tedaviler vardır. Bu tedavilerden bazılarının yan etkileri bulunduğu için, tedavi seçeneklerini bir doktora danışarak belirlemek gerekir.

Albinizm

Hipoigmentasyonun bir başka aşırı şeklidir ve melanin üretiminde gerekli olan enzim olan tirozinazın yokluğuna veya yokluğuna bağlı olarak deri, saç ve gözlerdeki pigmentasyonun kısmen veya tamamen yok olmasına neden olur. Dünyada her 17.000 kişiden birinde görüldüğü tahmin edilmektedir. Doğumda tüm ırkları etkileyen bir genetik bozukluktur. Albinizm, melanin üretiminden sorumlu bir veya birkaç gendeki bir kusurdan kaynaklanır. Ne tür bir albinizm olursa olsun, hastalığı olan tüm insanlar, ışık hassasiyetleri, hizalama sorunları, zayıf görüş ve daha fazlası dahil olmak üzere görme sorunlarından muzdariptirler. Albinizm genellikle zamanla kötüleşmeyen tedavi edilemez bir durumdur. Albino olan insanlar cilt kanseri için risk altındadırlar ve korunma prosedürlerini uygulamalı ve güneşe çok dikkat etmelidirler. Hastalığın olumsuz sosyal ve duygusal belirtileri yaygındır. Tedavi olanakları sınırlıdır.

Tinea Versicolor

Pityrosporum ovale adı verilen deride bulunan doğal bir maya, kontrolden çıktığında ve cildin pigmentasyonunu değiştirmeye başladığında ortaya çıkan bir durumdur. Cilt lekeleri daha açık veya daha koyu olabilir. Tinea versicolor sıcak hava, yağlı cilt, zayıflamış bağışıklık sistemi, hormonal değişiklikler ve aşırı terleme gibi çeşitli faktörlerden kaynaklanabilir. Bu durum ergenlerde ve genç erişkinlerde, sıcak ve nemli iklimlerde yaşayan erişkinlerde ortaya çıkmaktadır. Tinea versicolor, genellikle renksiz yamalar veya lekelerin çıkarılmasında etkili olan reçetesiz anti-fungal (mantar tedavisinde kullanılan) ilaçlar ile tedavi edilebilir.

Liken sklerozus

İnce beyaz cilt lekeleri oluşturan nadir bir durumdur. Genellikle cinsel bölgeleri etkileyen lekelerdir. Menopoz dönemindeki kadınlarda sık görülür, ancak erkekler ve çocuklar da etkilenebilir. Yaygın belirtileri arasında ciltteki pürüzsüz beyaz lekeler, bir araya gelen beyaz çatlaklar ve çatlama veya ağrı, kaşıntı, kırılgan cilt, kırışık veya kalınlaşmış deri bulunur. Liken sklerozusun nedeni bilinmemekle birlikte, hormonal dengesizlikler aşırı aktif bir bağışıklık sistemi belli başlı faktörlerdir. Bu bulaşıcı değildir ve ilişki yoluyla yayılmaz. Günümüzde bu durumun tedavisi yoktur ancak belirtiler steroid kremler ve merhemler kullanılarak yönetilebilir. Doğru kullanıldığında, kremler genellikle semptomları tamamen hafifletmeye yardımcı olur.

Egzama

Atopik dermatit olarak da bilinen egzema, inflamasyon sonucu kırmızı, kaşıntılı ve kuru cilde neden olan bir cilt rahatsızlığıdır. Bazen kırmızı bir döküntü içinde beyaz lekeler oluşabilir. Bu durum genellikle çocuklarda bulunur, ancak yetişkinlik döneminde de devam edebilir. Egzama semptomları, kaşıntılı olan kuru, pullu, kalınlaşmış deriyi içerir. Özellikle koyu tenli kişilerde egzama, cildin renginin değişmesine neden olarak etkilenen bölgeyi çevreleyen deriyi daha açık veya koyu hale getirebilir. Egzamanın nedeni bilinmemektedir, ancak alerjiler, astım ve tahrişe karşı aşırı aktif bir bağışıklığın bir tepkisi olduğu düşünülmektedir. Bu durumun tedavisi yoktur. Birçok insanda egzama zamanla geçebilir. Doktorlar, semptomları hafifletmek için topikal kortikosteroid kremler ve merhemler, oral ilaçlar ve ışın tedavisi önerebilir.

Pityriasis Alba

Çocuklarda ve genç erişkinlerde yaygın olarak bulunan ve ciltte soluk pembe veya kırmızı, pullu lekeler oluşturan bir cilt bozukluğudur. Terim, pityriasis (pullu) ve alba (beyaz) kelimelerinden türetilmiştir. Bu lekeler temizlendiğinde, deride iz bırakırlar. Pürüzsüz olan bu lekeler yer değiştirir. Lekeler yuvarlak, oval veya düzensiz olabilir ve özellikle de yüz ve kollarda çok sayıda yamalar oluşabilir. Durumun, egzama ile ilişkili olduğuna inanılmaktadır, bu nedenle de, aşırı aktif bir bağışıklık sistemi, şüphelenilen bir nedendir. Yamalar birkaç ay içinde temizlenebilir. Bazı durumlarda birkaç yıl sürebilir. Pityriasis alba için hiçbir tedavi yöntemi yoktur. Lekeler çoğu zaman yetişkinlikte ortadan kaybolur. Ancak, bir doktor genellikle kuruluk ve / veya kaşıntıyı hafifletmek için bir steroid veya steroid olmayan krem verebilir. Bazı durumlarda, lekeler zamanla parlayabilir ve daha fazla tedavi gerektirebilir.

İdiopatik Guttat Hipomelazozu

İdiopatik guttat hipomelanozis, genellikle boyun bölgesi, kolların üst arkası ve yüzde 1 ila 10 mm çapında düz beyaz lekelerin oluşmasına neden olan bir bozukluktur. Genellikle açık tenli bireylerde bulunur, ancak koyu deride de olabilmektedir. Kesin nedeni bilinmemekle birlikte, genellikle 40 yaş ve üzerindeki kişilerde ortaya çıkar. Lekeler iyi huyludur ve melanosit hücreleri öldüren güneşe maruz kaldığında oluştuğu düşünülmektedir. Genellikle tedavi gerektirmez, ancak güneş hasarının engellenmesi için önleyici tedbirler alınmalıdır. Topikal steroidler, kremler ve dermabrazyon noktaların görünümünü en aza indirgemek için kullanılabilir.

CEVAP VER

Lütfen yorumunuzu giriniz!
Lütfen adınızı yazın